Drukuj
Kilkanaście ostatnich lat na rynku wydawniczym cechuje pewien trend przedstawiania wybitnych osobowości w postaci zwanej popularnie „wywiad – rzeka z...”. I choć – jak wierzę – życia nie da się do końca opowiedzieć, przekazać, ogarnąć – taka konwencja umożliwia podjęcie próby głębszego zrozumienia postaci znanych lub przez całe lata zapominanych przez tzw. świat.
Można jednak pójść inną drogą. Próbować spojrzeć na historię i świat oczyma wielu osób, które być może realnie nigdy by się nie spotkały. Interesującą próbą spojrzenia na Polskę, jej sąsiadów, Europę i świat jest książka Marii Graczyk zatytułowana „Historia ruszyła z kopyta”. Są to rozmowy z bohaterami ostatniego dwudziestolecia (jest wśród nich między innymi Dalajlama, Kissinger, Brzeziński, Wałęsa). Dobrze wiemy, że ostatnie dwudziestolecie – to ciekawe czasy, by wspomnieć słowa jednego z bohaterów książki – Profesora Pawła Wieczorkiewicza: „ W przeciwieństwie do tego, co twierdził Fukuyama, historia ruszyła z kopyta, niczym oszalała kobyła”. I nie sposób próbować zrozumieć tego wszystkiego, co się dzieje wokół nas patrząc jednowymiarowo i ulegając sugestiom, przemyśleniom jednej (skądinąd ciekawej i mądrej) osoby. „Historia ...z kopyta” prowokuje do tego, by poszerzyć horyzont spojrzenia na człowieka zanurzonego w czasie i – nawet jeśli nie z wszystkim się zgadzamy – uznać, że można myśleć inaczej, z innej perspektywy. Lektura rozmów Marii Graczyk z „bohaterami ostatniego dwudziestolecia” rodzić może pewien niedosyt. Nie jest to jednak niedosyt w znaczeniu pejoratywnym. To raczej twórcza prowokacja, by bliżej zainteresować się historią widzianą oczyma bohaterów książki i próbować samemu przemyśleć swoje 'bycie w czasie' ostatniego dwudziestolecia. Jest jeszcze coś, co sprawia, że lektura rozmów z 'wielkimi tego świata' staje się swoistym theatrum. To relacje Autorki, rzecz można – wspomnienia okoliczności przeprowadzonych rozmów i spotkań, a zarazem pewien przekaz emocji, który towarzyszy dziennikarzowi próbującemu docierać do pokładów prawdy o skomplikowanej rzeczywistości...
Paweł Nowakowski
Historia ruszyła z kopyta.
Z bohaterami ostatniego dwudziestolecia rozmawia Maria Graczyk
Wydawnictwo Zysk i S-ka
Poznań 2009